చాలా మంది మహిళలకు నెలసరి సమస్యలు (Menstrual irregularities) తీవ్రమైన ఇబ్బందిని మరియు ఆందోళనను కలిగిస్తాయి. అటువంటి సమస్యలలో ఒకటి ‘మెట్రోరేజియా’. అంటే, సాధారణ నెలసరి చక్రంతో సంబంధం లేకుండా గర్భాశయం నుండి అసాధారణ రక్తస్రావం జరగడం. ఈ సమస్య ఎందుకు వస్తుంది, దీనిని ఎలా గుర్తించాలి మరియు చికిత్సా విధానాలు ఏమిటి అనేది ఈ వ్యాసంలో వివరంగా తెలుసుకుందాం.
మెట్రోరేజియా అంటే ఏమిటి?
మెట్రోరేజియాను “ఇంటర్మిటెంట్ బ్లీడింగ్” లేదా “అసాధారణ గర్భాశయ రక్తస్రావం” అని కూడా పిలుస్తారు. సాధారణంగా పీరియడ్స్ రావాల్సిన సమయం కాకుండా, మధ్యలో రక్తస్రావం జరగడాన్ని ఇది సూచిస్తుంది.
ఈ రక్తస్రావం నెలలో ఎప్పుడైనా జరగవచ్చు:
- రెండు పీరియడ్స్ మధ్యలో
- భార్యాభర్తల కలయిక తర్వాత.
- మెనోపాజ్ (Menopause) వచ్చిన తర్వాత.
మెట్రోరేజియా ముందస్తు మెనోపాజ్కు సంకేతమా?
మెట్రోరేజియా ఏ వయసులోనైనా రావచ్చు, కానీ ఇది తరచుగా మెనోపాజ్ (నెలసరి ఆగిపోయే దశ) దగ్గరపడుతున్న సమయంలో (దీనిని పెరిమెనోపాజ్ అంటారు) ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది. ఈ దశలో హార్మోన్ల మార్పుల (Hormonal changes) వల్ల పీరియడ్స్ మధ్యలో రక్తస్రావం జరగవచ్చు. అయితే, ఇది కేవలం మెనోపాజ్ దశలోనే కాకుండా, తక్కువ వయసు ఉన్న మహిళల్లో కూడా వివిధ ఆరోగ్య కారణాల వల్ల రావచ్చని గమనించాలి.
మెట్రోరేజియా రావడానికి గల కారణాలు
పీరియడ్స్ మధ్యలో బ్లీడింగ్ అవ్వడానికి అనేక కారణాలు ఉన్నాయి:
1. హార్మోన్ల అసమతుల్యత (Hormonal Imbalances): మహిళా హార్మోన్లు అయిన ఈస్ట్రోజెన్ మరియు ప్రొజెస్టెరాన్ సమతుల్యత దెబ్బతిన్నప్పుడు, సాధారణ నెలసరి చక్రం గతి తప్పుతుంది. దీనివల్ల మెట్రోరేజియా వస్తుంది. రజస్వల అయిన కొత్తలో, మెనోపాజ్ సమయంలో లేదా కొన్ని ఆరోగ్య సమస్యల వల్ల ఈ అసమతుల్యత ఏర్పడవచ్చు.
2. రజస్వల మరియు మెనోపాజ్ (Menarche and Menopause): మొదటిసారి రజస్వల అయిన కొత్తలో (Menarche) మరియు పీరియడ్స్ ఆగిపోయే మెనోపాజ్ దశకు ముందు హార్మోన్ల మార్పులు సహజం. ఈ సమయాల్లో నెలసరి సరిగా రాకపోవడం (Irregular periods) మరియు మధ్యలో బ్లీడింగ్ అవ్వడం సాధారణంగా జరుగుతుంది.
3. ఒత్తిడి (Stress): మానసిక ఒత్తిడి నెలసరి చక్రాన్ని నియంత్రించే మెదడు పనితీరుపై ప్రభావం చూపుతుంది. దీనివల్ల పీరియడ్స్ మధ్యలో రక్తస్రావం అయ్యే అవకాశం ఉంది.
4. మందులు మరియు గర్భనిరోధక పద్ధతులు: కాపర్-టి (IUDs) వంటి గర్భనిరోధక పరికరాలు లేదా హార్మోన్ల మాత్రలు (Pills) వాడటం వల్ల క్రమరహిత రక్తస్రావం జరగవచ్చు. అలాగే, రక్తాన్ని పలచబరిచే మందులు (Blood thinners) లేదా కొన్ని నొప్పి నివారణ మందుల వల్ల కూడా యోని నుండి రక్తస్రావం (Abnormal vaginal bleeding) కావచ్చు.
5. పోషకాహార లోపం (Malnourishment): తీవ్రమైన పోషకాహార లోపం, ఈటింగ్ డిజార్డర్స్ లేదా విపరీతమైన వ్యాయామం చేయడం వల్ల నెలసరి చక్రం దెబ్బతిని మెట్రోరేజియాకు దారితీస్తుంది.
6. సంతాన సాఫల్య చికిత్సలు (Fertility Treatments): పిల్లల కోసం తీసుకునే చికిత్సలు, ముఖ్యంగా అండం విడుదల కావడానికి వాడే మందులు లేదా IVF (టెస్ట్ ట్యూబ్ బేబీ) చికిత్సల సమయంలో కొన్నిసార్లు క్రమరహిత రక్తస్రావం జరగవచ్చు.
7. అంతర్లీన ఆరోగ్య సమస్యలు: మెట్రోరేజియా అనేది ఇతర ఆరోగ్య సమస్యలకు ఒక లక్షణం కావచ్చు:
- గర్భాశయ ఫైబ్రాయిడ్లు (Uterine Fibroids – గడ్డలు)
- ఎండోమెట్రియోసిస్ (Endometriosis)
- పెల్విక్ ఇన్ఫ్లమేటరీ డిసీజ్ (PID – ఇన్ఫెక్షన్)
- గర్భాశయంలో లేదా గర్భాశయ ముఖద్వారంలో పాలిప్స్ (Polyps – చిన్న కండరాల పెరుగుదల)
- అరుదైన సందర్భాల్లో క్యాన్సర్.
- లివర్, కిడ్నీ సమస్యలు లేదా ప్లేట్లెట్ సమస్యలు కూడా అసాధారణ రక్తస్రావానికి కారణం కావచ్చు.
మెట్రోరేజియా నిర్ధారణ (Diagnosing Metrorrhagia)
పీరియడ్స్ మధ్యలో రక్తస్రావం (Bleeding between periods) లేదా అసాధారణ రక్తస్రావం ఎందుకు జరుగుతుందో తెలుసుకోవడానికి డాక్టర్లు ఈ క్రింది పద్ధతులను ఉపయోగిస్తారు:
1. శారీరక పరీక్ష (Physical Evaluation): అసాధారణ రక్తస్రావానికి గల కారణాలను అంచనా వేయడానికి డాక్టర్లు మొదట మిమ్మల్ని శారీరకంగా పరీక్షిస్తారు. ఇందులో కటి పరీక్ష (Pelvic exam) కూడా ఉంటుంది. దీని ద్వారా గర్భాశయం లేదా యోనిలో ఏవైనా సమస్యలు ఉన్నాయా అని చూస్తారు.
2. ల్యాబ్ పరీక్షలు మరియు టెస్టులు: మీ ఆరోగ్య చరిత్ర మరియు శారీరక పరీక్ష ఆధారంగా, డాక్టర్లు మరికొన్ని పరీక్షలను సూచించవచ్చు:
- రక్త పరీక్షలు (Blood Tests): మీకు రక్తహీనత (Anaemia) ఉందా, లేదా హార్మోన్ల స్థాయిలు ఎలా ఉన్నాయి అని తెలుసుకోవడానికి ఇది చేస్తారు.
- గర్భ నిర్ధారణ పరీక్ష (Pregnancy Test): గర్భస్రావం (Miscarriage) వల్ల కూడా రక్తస్రావం అయ్యే అవకాశం ఉంది కాబట్టి, డాక్టర్లు ముందుగా ప్రెగ్నెన్సీ టెస్ట్ చేస్తారు.
- స్కానింగ్ (Imaging Investigations): గర్భాశయం లోపల ఎలా ఉందో చూడడానికి పెల్విక్ అల్ట్రాసౌండ్ (Pelvic Ultrasound) లేదా హెస్టెరోస్కోపీ (Hysteroscopy) చేస్తారు. దీనివల్ల గడ్డలు లేదా ఇతర అసాధారణతలు ఏవైనా ఉంటే తెలుస్తాయి.
- ఎండోమెట్రియల్ బయాప్సీ (Endometrial biopsy): విశ్లేషణ కోసం డాక్టర్లు గర్భాశయ పొర (Uterine lining) నుండి చిన్న కణజాలం ముక్కను తీసి పరీక్షిస్తారు.
మెట్రోరేజియా చికిత్స (Metrorrhagia Treatment)
చికిత్స అనేది రక్తస్రావానికి గల కారణం మరియు లక్షణాల తీవ్రతపై ఆధారపడి ఉంటుంది. అసాధారణ గర్భాశయ రక్తస్రావం కోసం సాధారణంగా అందుబాటులో ఉన్న చికిత్సా పద్ధతులు ఇవే:
మందుల ద్వారా చికిత్స:
గర్భనిరోధక మాత్రలు (Birth control pills) లేదా ప్రొజెస్టెరాన్ సప్లిమెంట్లను డాక్టర్లు సూచించవచ్చు. ఇవి నెలసరి చక్రాన్ని (Menstrual cycle) క్రమబద్ధం చేయడానికి మరియు రక్తస్రావాన్ని నియంత్రించడానికి సహాయపడతాయి.
శస్త్రచికిత్స (Surgery):
సమస్య తీవ్రంగా ఉన్నప్పుడు లేదా మందుల వల్ల ఫలితం లేనప్పుడు డాక్టర్లు ఆపరేషన్ను సూచించవచ్చు. అవి:
- హెస్టెరోస్కోపీ (Hysteroscopy): గర్భాశయంలో ఉండే ఫైబ్రాయిడ్లు (గడ్డలు) లేదా పాలిప్స్ వంటి వాటిని తొలగించడానికి దీనిని ఉపయోగిస్తారు.
- ఫైబ్రాయిడ్లకు రక్త సరఫరా ఆపడం (Uterine artery embolization): ఇది ఫైబ్రాయిడ్లకు (గడ్డలకు) రక్తాన్ని అందకుండా చేస్తుంది. రక్తం అందక ఆ గడ్డలు కుచించుకుపోతాయి.
- ఎండోమెట్రియల్ అబ్లేషన్ (Endometrial ablation): ఇందులో లేజర్, వేడి లేదా ఫ్రీజింగ్ పద్ధతిని ఉపయోగించి గర్భాశయ పొరను (Lining) తొలగిస్తారు లేదా నాశనం చేస్తారు.
- గర్భాశయం తొలగించడం (Hysterectomy): సమస్య మరీ తీవ్రంగా ఉంటే, గర్భాశయాన్ని పూర్తిగా తొలగించే ఆపరేషన్ చేస్తారు.
సంతానలేమి సమస్యలకు ఆశ మరియు పరిష్కారాలను కనుగొనండి — మా సమగ్ర సేవలను అన్వేషించండి
IVF చికిత్స
IUI చికిత్స
ICSI చికిత్స
PICSI చికిత్స
ఫెర్టిలిటీ ప్రిజర్వేషన్ (అండాలు/శుక్రకణాల భద్రత)
బ్లాస్టోసిస్ట్ కల్చర్ & ట్రాన్స్ఫర్
జన్యుపరమైన స్క్రీనింగ్ & టెస్టింగ్
ముగింపు
మెట్రోరేజియా లేదా అసాధారణ యోని రక్తస్రావం (Abnormal vaginal bleeding) అనేది ఒక వ్యక్తి యొక్క ఆరోగ్యాన్ని మరియు జీవన నాణ్యతను దెబ్బతీస్తుంది. దీనికి గల కారణాలను అర్థం చేసుకోవడం, వెంటనే డాక్టర్ని సంప్రదించడం మరియు సరైన చికిత్స తీసుకోవడం చాలా ముఖ్యం. సమస్యను త్వరగా గుర్తించి చికిత్స తీసుకోవడం వల్ల అసౌకర్యం తగ్గుతుంది మరియు భవిష్యత్తులో వచ్చే పెద్ద ఆరోగ్య సమస్యలను నివారించవచ్చు.మీరు క్రమరహిత రక్తస్రావం (Irregular bleeding) లేదా ఇతర నెలసరి సమస్యలతో బాధపడుతుంటే, తప్పకుండా డాక్టర్ను సంప్రదించండి. వారు మీకు తగిన పరీక్షలు చేసి, మీ సమస్యకు సరిపోయే చికిత్సను అందిస్తారు.
